Tag Archives Gedragseconomie

Pas op voor het Ben Franklin-effect

Pas op voor het Ben Franklin-effect

Posted on 2 min leestijd

Op het Amerikaanse honderd-dollarbiljet poseert Benjamin Franklin, een van de grondleggers van de Verenigde Staten. Deze homo universalis stond naast politicus bekend als wetenschapper, schrijver, uitvinder, diplomaat, grappenmaker en burgeractivist. Postuum is daar nog een kwaliteit bijgekomen. Sinds de jaren zestig van de vorige eeuw is Franklin’s naam verbonden aan het Ben Franklin-effect. Dit psychologische fenomeen houdt in dat iemand die jou een dienst heeft bewezen meer ...

Verandering is je enige zekerheid

Verandering is je enige zekerheid

Posted on 2 min leestijd

Als je alles van tevoren wist, dan kwam je met een dubbeltje de wereld rond. Zo pareer je iemand die klaagt over een foute beslissing van zichzelf. Daar kreeg je vast weleens mee te maken. Want de mens, van jong tot oud, grossiert in blunders, met alle spijt en kosten van dien. Tieners laten dure tattoos zetten, waar ze als twintiger koste wat kost vanaf ...

De prijs van armoede

De prijs van armoede

Posted on 3 min leestijd

Nederland behoort tot de rijkste naties ter wereld. Ons bruto nationaal product (BNP) per hoofd van de bevolking is het dubbele van dat van de Hongaren, vier keer zoveel als dat van Surinamers, en tientallen keer het BNP per inwoner van Afrika. Maar toch schaamt één op de zeven Nederlanders zich voor zijn financiële situatie. Dat aandeel loopt op tot één op de drie als ...

Het dictatorspel

Het dictatorspel

Posted on 2 min leestijd

Ben je royaal als je vrienden fêteert op een etentje? Of is het heimelijk een investering waarvoor je iets terugverwacht? Algemeen gezegd: is de mens van nature egoïstisch of altruïstisch? Over deze kwestie hebben allerlei wetenschappers zich gebogen, allemaal op hun eigen manier. Filosofen redeneren, biologen bestuderen en theologen moraliseren. Weer een andere aanpak hebben de economen: ze experimenteren, bijvoorbeeld ...

Oneindig dom?

Oneindig dom?

Posted on 2 min leestijd

De mens vindt zichzelf het meest intelligente schepsel op aarde. Het is de vraag of dit terecht is, want het is lastig om de slimheid van verschillende wezens objectief te beoordelen. De mens denkt sowieso niet in absolute termen. Waarde meten doen we door te vergelijken. In geldzaken kan dat dramatisch uitpakken, want ons brein blijkt vaak relaties te leggen ...

Tips tegen financiële bijziendheid

Tips tegen financiële bijziendheid

Posted on 7 min leestijd

Afgemeten aan het aantal brillenverkopers en brillenreclames zou je verwachten dat elke Nederlander helder ziet. Van veraf en dichtbij. In zon en schaduw. In de auto, achter de computer of voor de tv. Of alles tegelijk. En dat op een koopje. Drie voor de prijs van één, met gratis montuur of vergoeding van de verzekeraar. En dan denk je weleens, ...

Geld zonder zeepbellen

Geld zonder zeepbellen

Posted on 7 min leestijd

Wat is het verschil tussen een zeepbel en een euro? Heel veel, zou je zeggen. Want een zeepbel kan knappen van een zuchtje wind, terwijl je een zware hamer nodig hebt om een deukje in een euromunt te slaan. En toch kan geld als een zeepbel uiteenspatten. Want in onze markteconomie hangt de waarde van iets af van wat de ...

Een euro is geen euro

Een euro is geen euro

Posted on 3 min leestijd

"Een uur zitten bij een aardig meisje vliegt voorbij als een minuut, maar een minuut op een brandende kachel lijkt wel een uur.” Dat is ‘relativiteit’, zei de natuurkundige Albert Einstein (1879-1955), de schepper van de relativiteitstheorie. Die theorie geldt trouwens niet alleen in de natuurkunde. Ook de waarde van geld is betrekkelijk. Voor een fabrieksarbeider uit Bangladesh is honderd ...

Een ode aan cash

Een ode aan cash

Posted on 3 min leestijd

Een dame uit het Vlaamse Arendonk spijkerde afgelopen december een plastic mapje met een briefje van tien euro aan een boom. “Voor iemand die het beter kan gebruiken dan ik”, schreef ze erbij. Maar tien dagen later hing het geld er nóg. Sterker: er was twintig euro bijgekomen. Dat verbijsterde de gulle gevers. Waarom was het geld niet meegenomen? Of ...

Het voordeel van toeval

Het voordeel van toeval

Posted on 3 min leestijd

Door toeval trekken we vaak conclusies die nergens op slaan. Als je dit hebt gelezen, weet je hoe je toeval in je voordeel laat werken. De negentigjarige Parisienne Jeanne Calment zat halverwege de jaren zestig van de vorige eeuw in geldnood. Ze verkocht haar appartement aan een 47-jarige jurist. Deze betaalde Jeanne geen koopprijs ineens, maar levenslang een bescheiden maandinkomen. Dat ...